Những Đêm Không Ngủ

Mùa hè năm Hường mười tám tuổi đến bằng những cơn mưa lớn kéo dài suốt cả tháng.

Ngày nhận giấy báo trúng tuyển đại học, cô đứng rất lâu dưới mái hiên cô nhi viện cũ, tay siết chặt tờ giấy đã bị nước mưa làm nhăn góc. Trường Đại học Khoa học Tự nhiên nằm ở trung tâm thành phố — nơi mà trước kia, với một đứa trẻ từng ngủ cạnh bãi rác, giống như một nơi thuộc về thế giới khác.

Cô đậu ngành Công nghệ Sinh học.

Là thủ khoa đầu vào có học bổng hỗ trợ toàn phần.

Mấy cô bảo mẫu trong cô nhi viện vừa mừng vừa khóc. Có người xoa đầu cô như hồi còn nhỏ:

“Con bé Hường ngày nào giờ giỏi thật rồi…”

Hường chỉ cười rất nhẹ.

Nhưng đêm hôm ấy, khi nằm trên chiếc giường tầng cũ kỹ quen thuộc, cô lại thức trắng nhìn trần nhà bong sơn.

Bởi lần đầu tiên trong đời, cô cảm thấy mình thật sự có tương lai.

Những năm đại học của Hường gần như chỉ xoay quanh ba nơi: giảng đường, thư viện và phòng làm thêm.

Ban ngày cô đi học.

Ban đêm cô làm phục vụ quán ăn, nhập dữ liệu thuê hoặc dạy kèm học sinh cấp hai để trang trải sinh hoạt phí. Có những hôm tan ca lúc gần nửa đêm, cô vẫn ôm balo chạy tới thư viện tự học đến sáng.

Bạn bè thường nói Hường sống như một cái máy.

Cô ít nói, gần như không tham gia những buổi tụ tập hay những chuyến đi chơi của sinh viên. Điện thoại cũ đến mức màn hình nứt gần một nửa, quần áo luôn chỉ vài bộ thay phiên nhau mặc.

Nhưng mỗi lần nhắc đến nghiên cứu khoa học, đôi mắt cô lại sáng lên lặng lẽ.

Cô đặc biệt quan tâm đến lĩnh vực y sinh học và tái tạo tế bào — những nghiên cứu liên quan đến khả năng cứu chữa con người khỏi bệnh tật và tổn thương nghiêm trọng.

Có lần giáo sư hướng dẫn hỏi:

“Vì sao em lại muốn theo hướng nghiên cứu này?”

Hường im lặng rất lâu.

Rồi cô đáp nhỏ:

“Vì em từng chứng kiến có người chết… chỉ vì không đủ tiền chữa bệnh.”

Giáo sư không hỏi thêm nữa.

Ông nhìn thấy trong ánh mắt cô thứ quyết tâm mà không phải sinh viên nào cũng có.

Những năm ấy, dù bận đến đâu, Hường vẫn thường quay về cô nhi viện cũ.

Có khi chỉ để sửa giúp cái quạt hỏng.

Có khi mang vài hộp sữa mua bằng tiền làm thêm.

Có khi ngồi cả buổi tối dạy toán cho lũ trẻ nhỏ.

Bọn trẻ rất thích cô.

Một phần vì cô hiền.

Một phần vì mỗi lần nhìn chúng, ánh mắt cô luôn giống như đang cố bảo vệ điều gì đó rất mong manh.

Đôi lúc, khi đi ngang khu chợ cũ nơi bà Lan từng nhặt ve chai, Hường vẫn vô thức dừng chân.

Con hẻm phía sau bệnh viện giờ đã được sửa lại sạch sẽ hơn trước.

Nhưng mỗi lần trời mưa, cô vẫn nhớ rất rõ cảm giác lạnh buốt của những ngày bị bỏ rơi năm xưa.

Nhớ cái ổ bánh mì nguội bà Lan từng đưa cho mình bằng đôi tay đầy vết xước.

Nhớ giọng bà khàn đặc giữa tiếng mưa:

“Con phải học.”

Và thế là cô tiếp tục bước tiếp.

Như thể cả cuộc đời này được sống thay luôn phần của bà.

Năm hai mươi ba tuổi, Hường trở thành nghiên cứu viên trẻ tại một viện nghiên cứu y sinh.

Căn phòng làm việc luôn sáng đèn tới tận khuya.

Mùi hóa chất, cà phê nguội và giấy in trở thành thứ cô ngửi thấy mỗi ngày nhiều hơn cả không khí ngoài trời.

Dự án Hường tham gia là nghiên cứu về tái tạo mô tế bào tổn thương — một hướng nghiên cứu còn rất mới và thiếu kinh phí. Nếu thành công, nó có thể mở ra hy vọng điều trị cho rất nhiều bệnh nhân bị tổn thương cơ thể nghiêm trọng hoặc mắc bệnh nan y.

Nhưng càng tiến sâu, mọi thứ càng khó khăn.

Dữ liệu liên tục sai lệch.

Mẫu thí nghiệm thất bại nhiều lần.

Kinh phí bị cắt giảm.

Áp lực từ cấp trên ngày một nặng nề.

Có đồng nghiệp lần lượt xin nghỉ việc vì không chịu nổi cường độ làm việc kéo dài.

Chỉ riêng Hường vẫn ở lại.

Cô gần như sống luôn trong phòng nghiên cứu.

Có hôm ngủ gục trên bàn phím máy tính đến sáng. Có hôm quên ăn suốt cả ngày cho tới khi đau dạ dày đến mức không đứng nổi.

Một đồng nghiệp từng hỏi:

“Cậu không thấy mệt sao?”

Hường vẫn nhìn màn hình máy tính, khẽ đáp:

“Nếu mình bỏ cuộc… vậy những người đang chờ hy vọng thì sao?”

Cô không có gia đình.

Không người yêu.

Không một cuộc sống riêng đúng nghĩa.

Căn hộ nhỏ thuê gần viện nghiên cứu luôn ngổn ngang tài liệu, sách chuyên ngành và những cốc mì ăn liền chưa kịp vứt.

Bên cạnh máy tính của cô là một tấm ảnh cũ đã phai màu.

Là ảnh chụp cô nhi viện năm Hường mười ba tuổi.

Trong góc ảnh có bóng dáng bà Lan đứng rất xa phía ngoài cổng.

Mỗi lần kiệt sức, Hường lại nhìn tấm ảnh ấy thật lâu.

Rồi tiếp tục làm việc.

Bởi cô luôn nghĩ mình chưa đủ cố gắng.

Chưa đủ để cứu lấy ai cả.

Mùa đông năm ấy, dự án bước vào giai đoạn quan trọng cuối cùng.

Hường gần như thức liên tục suốt ba ngày.

Đôi mắt đỏ ngầu vì thiếu ngủ. Tay run đến mức nhiều lần làm rơi cả ống nghiệm thủy tinh.

Ngoài trời mưa rất lớn.

Trong căn hộ nhỏ, ánh đèn bàn vẫn sáng xuyên qua màn đêm đặc quánh.

Màn hình máy tính chi chít dữ liệu.

Bên cạnh là hàng chồng tài liệu bị đánh dấu kín mít bằng mực đỏ.

Hường đưa tay day trán.

Đầu cô đau dữ dội suốt từ chiều nhưng vẫn cố tiếp tục.

“Chỉ thêm chút nữa thôi…”

Cô tự nhủ như vậy.

Rồi cơn đau bất chợt nhói lên như có ai dùng búa bổ thẳng vào đầu.

Mọi thứ trước mắt nghiêng đi.

Chiếc cốc cà phê rơi xuống sàn vỡ tan.

Hường loạng choạng bám vào mép bàn, hơi thở đứt quãng. Một bên tay bắt đầu tê cứng.

Lúc ấy, giữa cơn choáng váng mờ đặc, cô bỗng nhớ tới bà Lan.

Nhớ mái tóc bạc dính nước mưa.

Nhớ căn chòi nhỏ nóng hầm dưới mái tôn.

Nhớ giọng nói già nua năm nào:

“Con phải sống cho tốt…”

Rồi hình ảnh bọn trẻ ở cô nhi viện chợt vụt qua.

Những đôi mắt nhỏ ngước nhìn cô đầy tin tưởng.

Hường muốn đứng dậy.

Muốn tiếp tục sống.

Muốn hoàn thành nghiên cứu.

Muốn làm thêm thật nhiều điều nữa.

Nhưng cơ thể cô đã không còn nghe lời.

Cô ngã xuống nền nhà lạnh ngắt giữa đống tài liệu còn dang dở.

Tiếng mưa ngoài cửa sổ vẫn rơi đều.

Dữ liệu trên màn hình vẫn chưa kịp lưu.

Ở tuổi hai mươi ba, Hường — đứa trẻ từng bị bỏ lại bên bãi rác năm nào — lặng lẽ trút hơi thở cuối cùng trong cô độc.

Không ai biết.

Không ai hay.

Chỉ có ánh đèn bàn vẫn còn sáng suốt đêm hôm ấy.

Và trong khoảnh khắc ý thức cuối cùng tan biến, Hường cảm thấy cơ thể mình nhẹ dần.

Như đang chìm xuống rất sâu.

Hoặc bị kéo về một nơi nào đó rất xa.

Xa khỏi thành phố đầy mưa.

Xa khỏi cuộc đời cũ kỹ đầy những đêm không ngủ.

Trong bóng tối mơ hồ ấy, có thứ ánh sáng nhạt màu đang chậm rãi mở ra trước mắt cô.

*— Hết chương —*